อยากฝากบทความนี้ ให้คนไทย หลายๆ คนได้อ่าน เนื่องในวัน วันคล้ายวันสวรรคตของพระมหาราชเจ้า พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว 23 ตุลาคม 2552

ข้าพระพุทธเจ้า ขอสดุดี

บทความเรื่อง "ประเทศไทยกำลังเหมือนเรือที่ผุทั้งลำ"
ของคุณ สิริอัญญา

จึงขออนุญาต นำบดความนี้มาช่วยเผยแพร่ ณ ที่นี้ด้วยครับ

บทความวันนี้แม้ตั้งชื่อเรื่องออกจะน่ากลัว แต่แท้จริงแล้วจะเป็นบทความที่เฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า เจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสที่วันคล้ายวันสวรรคตของพระมหาราชเจ้าพระองค์นั้น ได้เวียนมาถึงอีกครั้งหนึ่งในวันที่ 23 ตุลาคม ศกนี้

ที่ตั้งชื่อบทความเช่นนี้ ก็โดยนัยแห่งพระราชดำริที่สมเด็จพระปิยมหาราชเจ้าได้ทรงมีพระราชดำริ วินิจฉัยสถานการณ์บ้านเมืองในยามนั้นว่าสยามในบัดนั้นผุกร่อน หากเปรียบกับเรือแล้วก็เหมือนเรือที่ผุทั้งลำ ไม่สามารถปะผุได้อีกต่อไป จะต้องซ่อมแซมเป็นการใหญ่จึงจะรักษาเรือนั้นเอาไว้ได้

และ ด้วยพระบรมราชวินิจฉัยดังพระราชดำรินั้น ความเป็นสัมมาทิฐิในการปฏิรูปสยามจึงเกิดขึ้นตั้งแต่บัดนั้น และเป็นผลให้สยามในยุคนั้นเป็นยุคที่รุ่งเรืองเฟื่องฟูมากที่สุด และอาจกล่าวได้ว่ารุ่งเรืองที่สุดในภูมิภาคนี้ จนเป็นที่เคารพศรัทธาถ้วนหน้ากัน

เมื่อวันปิยมหาราชมาถึงในแต่ละปี ก็จะมีพิธีรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณทั่วราชอาณาจักร และเนื้อหาส่วนใหญ่ก็มุ่งไปที่เรื่องพระมหากรุณาธิคุณในการเลิกทาส ซึ่งความจริงเป็นเพียงส่วนเดียว แต่ก็เป็นส่วนเดียวที่ยอดเยี่ยมกว่าการเลิกทาสในสหรัฐอเมริกา เพราะการเลิกทาสในสยามนั้นไม่ต้องทำสงครามให้สูญเสียเลือดเนื้อคนไทยด้วยกัน

ดังนั้นในโอกาสนี้จึงสมควรที่จะน้อมนำรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณและ พระปัญญาทัศน์อันประเสริฐของพระมหาราชเจ้าพระองค์นั้นในแง่มุมอื่นๆ ที่นอกเหนือไปจากการเลิกทาสให้เป็นเรื่องเป็นราวสักครั้งหนึ่ง

ก็ ต้องเริ่มต้นด้วยการตั้งสัมมาทิฐิในการปฏิรูปสยามก่อน นั่นคือพระบรมราชวินิจฉัยที่สอดคล้องถูกตรงกับสถานการณ์บ้านเมือง ว่าสยามยามนั้นไม่อยู่ในภาวะปกติ มีความชำรุดทรุดโทรมประดุจดั่งเรือที่ผุทั้งลำแล้ว จึงต้องซ่อมแซมครั้งใหญ่ หาไม่แล้วก็จะรักษาชาติบ้านเมืองไว้ไม่ได้

เมื่อทรงตั้งสัมมาทิฐิดังนั้นแล้ว การปฏิรูปสยามครั้งใหญ่จึงเกิดขึ้นตลอดรัชสมัย และเป็นผลให้สยามเจริญรุ่งเรืองเฟื่องฟูโดดเด่นเป็นหนึ่งอยู่ในภูมิภาคนี้

พระปิยมหาราชเจ้าพระองค์นั้นทรงประกอบพระราชกรณียกิจใดบ้างที่เป็น นัยหรือเนื้อหาสำคัญในการพลิกฟื้นสยาม จากสภาพเรือผุทั้งลำ จนกลายเป็นประเทศที่รุ่งเรืองเฟื่องฟูแห่งภูมิภาค ที่สำคัญเห็นจะมีดังต่อไปนี้

ประการแรก พระปรีชาสามารถและพระอัจฉริยภาพที่ทรงแปรวิกฤตเป็นโอกาสได้สำเร็จอย่างยอดเยี่ยม

สยามขณะนั้นอยู่ภายใต้บังคับของสัญญาเบาริ่ง ซึ่งมีสาระใหญ่ 3 เรื่อง คือต้องยกเลิกการผูกขาดค้าข้าว ต้องจัดเก็บภาษีอย่างเป็นระบบ และให้บรรดาคดีพิพาทระหว่างชาวสยามกับต่างชาติต้องขึ้นศาลโพลิสต์สภา หรือศาลของต่างชาติ นับเป็นวิกฤตใหญ่หลวงของชาติที่เปรียบได้ว่าได้สูญเสียเอกราชอธิปไตยไปถึง ครึ่งหนึ่งแล้ว

แต่ด้วยพระปรีชาสามารถ วิกฤตทั้งหลายกลับกลายเป็นโอกาสหมดสิ้น จากการถูกบังคับให้ยกเลิกการผูกขาดการค้าข้าว ทรงแปรสยามให้เป็นประเทศเปิดเสรีค้าข้าว ทำให้การค้ารุ่งเรืองเฟื่องฟูขึ้น ทำรายได้ให้ประเทศจำนวนมหาศาล ทำให้การค้าต่างประเทศขยายตัวออกไป ส่งผลให้เกิดกิจการอุตสาหกรรมและการพัฒนาการคมนาคมและการสื่อสารครั้งใหญ่

จากการถูกบังคับให้จัดเก็บภาษีอย่างเป็นระบบ ทรงแปรวิกฤตด้วยการปรับระบบการเงิน การคลัง และภาษีอากรครั้งใหญ่ของประเทศ จัดตั้งหน่วยงานทำหน้าที่รับผิดชอบเฉพาะ ทั้งการเงิน การคลัง การแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ และระบบการจัดเก็บภาษี ทำให้รายได้ของประเทศเพิ่มพูนขึ้น จนกล่าวได้ว่ามีเงินล้นท้องพระคลังหลวง ค่าเงินบาทแข็งแกร่ง มีอัตราแลกเปลี่ยนที่ 1 บาทต่อ 2 ปอนด์สเตอริง

จากการถูกบังคับให้คดีพิพาทระหว่างคนสยามกับต่างชาติต้องขึ้นศาลโพ ลิสต์สภา เป็นเหตุให้ทรงส่งเสริมการปฏิรูปกฎหมายครั้งใหญ่สุดของประเทศ นำพาสยามเข้าสู่ระบอบนิติรัฐเป็นประเทศแรกในเอเชียอาคเนย์นี้ ทำให้กฎหมายเริ่มเป็นระบบเป็นครั้งแรก และจัดระบบศาลอย่างเป็นระบบเป็นครั้งแรก และในที่สุดก็ต้องยกเลิกสิทธิสภาพนอกอาณาเขตนั้น

จาก การแปรวิกฤตเป็นโอกาส จึงทำให้กลายเป็นพลังผลักดันและขับเคลื่อนการพัฒนาและการปฏิรูปสยามครั้ง ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ของชนชาติไทย ทั้งการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม เจริญรุ่งเรืองถึงขั้นสูงสุด

ประการที่สอง ทรงกำหนดแนวทางหรือทิศทางพัฒนาสยามขึ้นเป็นครั้งแรกโดยไม่ต้องมีสภาพัฒนา เศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เป็นทิศทางนำพาชาติที่สอดคล้องกับความเป็นจริงของสยาม ไม่ฝันเฟื่องเรื่องในอากาศเหมือนคนบ้ากัญชาอย่างนักวิชาการบางพวกในยุค ปัจจุบัน

หลังจากเสด็จนิวัติกลับจากยุโรปแล้ว ทรงมีพระราชดำริว่ายุโรปกำลังเจริญก้าวหน้าเพราะได้พัฒนาอุตสาหกรรม ซึ่งเป็นผลต่อเนื่องจากการปฏิวัติอุตสาหกรรมในยุโรปก่อนหน้านั้นร่วม 150 ปี แต่สยามไม่สามารถเดินหนทางอุตสาหกรรมได้ เพราะไม่มีปัจจัยพื้นฐานแทบทั้งหมด และเนื่องจากพื้นฐานของสยามนั้นเป็นประเทศเกษตรกรรม แต่ทรงเห็นว่าไม่มีประเทศใดที่จะมั่งคั่งได้เพราะการเป็นประเทศเกษตรกรรม ธรรมชาติ จึงทรงมีพระบรมราชวินิจฉัยว่าทิศทางพัฒนาสยามจะต้องเป็นการแปรรูปผลิตผลทาง การเกษตร หรือนัยหนึ่งก็คือเกษตรอุตสาหกรรม นี่คือแนวทางที่หนึ่ง

และอีกแนวทางหนึ่งนั้นทรงเห็นว่า สยามเป็นแหล่งอารยธรรมและวัฒนธรรมที่งดงามและยิ่งใหญ่ ทั้งชาวสยามก็มีน้ำใจโอบอ้อมอารี มีความเป็นมิตรกับทุกผู้ เป็นพื้นฐานของภาคบริการ จึงทรงมีพระบรมราชวินิจฉัยว่าการอำนวยความสะดวกในทางบริการแก่ต่างชาติจะ เป็นหนทางของความเจริญรุ่งเรืองอีกทางหนึ่ง หรือถ้าเป็นปัจจุบันก็คือทิศทางพัฒนาชาติเป็นอุตสาหกรรมบริการนั่นเอง

เพราะเหตุนั้นการจัดตั้งระบบโทรคมนาคม กิจการโรงแรม และการฟื้นฟูวัฒนธรรมประเพณีครั้งใหญ่จึงเกิดขึ้น และด้วยสองทิศทางพัฒนาสยามนี้ก็ได้นำพาสยามไปสู่ความเจริญรุ่งเรืองและ มั่งคั่งที่สุดในภูมิภาค

ประการที่สาม การกำหนดยุทธศาสตร์การคมนาคมให้ใช้รถไฟเป็นหลักของการคมนาคมทางบก เพื่อประโยชน์ด้านความมั่นคง ด้านเศรษฐกิจ การค้าและประโยชน์สุขของมหาชน

ทรงมีพระราชดำริเห็นว่าสยามยังล้าหลังในทุกด้าน เพราะประชาชนไม่สามารถไปมาหาสู่ถึงกันได้ ไม่สามารถทำมาค้าขายทางไกลได้ด้วยความสะดวกรวดเร็ว และการปกครองก็ไม่สามารถเป็นไปโดยทั่วถึงและมีประสิทธิภาพ จำเป็นต้องปฏิรูปการคมนาคมครั้งใหญ่ ซึ่งในขณะนั้นก็มีแต่การคมนาคมทางน้ำซึ่งใช้เรือเป็นพื้น และทางบกซึ่งใช้ช้างม้าเป็นพื้น

ทรง พัฒนาถนนหนทาง แต่ก็ทรงเห็นว่าการคมนาคมที่จะเป็นหลักในการพัฒนาสยามให้เจริญรุ่งเรืองและ เป็นประโยชน์สุขแก่ราษฎรก็คือรถไฟ จึงทรงสถาปนาการรถไฟขึ้น และเร่งสร้างรางและการเดินรถไฟอย่างจริงจังตลอดรัชกาล

ทรงมีพระราชดำริว่าเป็นการยากที่การรถไฟซึ่งเป็นบริการสาธารณะจะทำ กำไรได้เป็นกอบเป็นกำ เพื่อประกันให้พสกนิกรในอนาคตเข้าถึงบริการได้โดยสะดวกและเสียค่าใช้จ่ายไม่ สูง จึงทรงพระราชทานที่ดินสองข้างทางรถไฟข้างละ 4-10 เส้น และพระราชทานที่ดินสำหรับให้รถไฟจัดทำประโยชน์หรือจัดหาประโยชน์ คิดเป็นเนื้อที่กว่า 400,000 ไร่ ทางรถไฟไปถึงไหน ตั้งสถานีถึงนั่น ก็ทรงมุ่งให้สถานีรถไฟเป็นศูนย์การพาณิชย์ของแต่ละพื้นที่ นั่นก็คือการริเริ่มสร้างกิจการพาณิชย์ขึ้นในขอบเขตทั่วประเทศของสยามเป็น ครั้งแรกนั่นเอง

แต่เพราะนักวิชาการใจโฉดและโง่งมตามก้นฝรั่งได้เลิกล้มพระบรมราโชบาย นี้เสียในภายหลัง เปลี่ยนเป็นให้รถยนต์เป็นหลักในการคมนาคมทางบก จึงต้องสร้างถนนหนทางเต็มไปทั้งบ้านทั้งเมือง จนคนไทยเป็นหนี้ค่ารถยนต์กันทั้งประเทศ และประเทศก็ต้องจ่ายค่าน้ำมันจนสูงเป็นรายจ่ายลำดับหนึ่งของประเทศไปแล้ว และจะนำความพินาศย่อยยับมาให้คนไทยทั้งประเทศในอนาคตอันไม่ไกลนัก

ประการที่สี่ การพระราชทานเอกสารสิทธิ์ในรูปโฉนดที่ดินแก่ราษฎร เพื่อความมีฐานะและความมั่งคั่งของราษฎรและราชอาณาจักร

หลังจากเสด็จนิวัติกลับจากยุโรปแล้ว ทรงมีพระราชดำริเห็นว่าชาวยุโรปมีความมั่งคั่งก็เพราะมีเรียลเอสเตท หรือเอกสารสิทธิ์ในที่ดิน สามารถใช้เป็นหลักทรัพย์ ทุนรอนและแสดงความมั่งคั่งของราษฎรได้ แต่ชาวสยามไม่มี จึงเป็นเหตุของความยากจน ขาดแคลนและล้าหลัง จึงทรงมีพระบรมราชวินิจฉัยว่าการจะสร้างความมั่งคั่งให้แก่สยามและราษฎรจะ ต้องออกเอกสารสิทธิ์คือโฉนดที่ดินแก่สับเยกสยามโดยถ้วนหน้า

โฉนดที่ดินฉบับแรกได้พระราชทานที่จังหวัดอยุธยา และทรงเร่งรัดพระราชทานโฉนดที่ดินแก่ราษฎรตลอดรัชกาล นับถึงวันนี้แผ่นดินประเทศไทย 320 ล้านไร่ ได้ออกเอกสารสิทธิ์ไปแล้ว 120 ล้านไร่ เหลืออีก 200 ล้านไร่ ซึ่งจะต้องกันไว้สำหรับรัฐ 100 ล้านไร่ คงเหลืออีก 100 ล้านไร่ ยังไม่ได้ออกเอกสารสิทธิ์ แต่หน่วยงานของรัฐ 7 หน่วยงานเข้าไปยึดครองไว้หมดสิ้น

ใน เนื้อที่อันจำกัดนี้จึงขอน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณและพระปัญญาคุณในพระ มหาราชเจ้าพระองค์นั้นด้วยพระราชกรณียกิจสี่ประการสำคัญ เพื่อเป็นที่ตั้งแห่งความเคารพศรัทธาของมหาชนชาวไทยในการรำลึกถึงพระองค์ ท่านในวันนี้.

ใส่ิลิงค์ไม่ได้ครับ วันหลังใส่ลิงค์ได้จะนำมาลิงค์มาลงให้ใหม่ครับ

ขอบคุณมากครับ

หากไม่ได้อ่านบทความนี้ ผมคงเป็นอีกคนหนึ่ง ที่ได้ไม่ได้ตระหนักเลย ว่าแผ่นดินที่อยู่ทุกวันนี้ บ้านเมืองที่เราได้โอกาสทำมาหากินนี้ อยุ่ได้จากการเสียสละของใครบ้าง

ข้าพระพุทธองค์ ขอน้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ และพระปัญญาธิคุณของพระองค์ท่าน ด้วยเกล้า

ตั้งแต่เด็กจนโต ผมได้รับรู้เพียงแค่ว่า ท่านทรงโปรดให้มีการเลิกทาส
โดยไม่เคยรู้มาก่อนเลยว่า ท่านทรงทำสิ่งต่างๆมากมายเพื่อช่วยขจัดทุกข์ให้คนไทย

ขอสดุดีพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ท่าน

ใครได้อ่านบทความนี้ แล้ว ผมอยากฝากเรื่องสั้นเรื่องอีกเรื่องด้วยครับ
"ประเทศใคร.. ในหนึ่งวัน"